SHOHIMARDONSOY DARYO HAVZA LANDSHAFTLARINING GEOEKOLOGIK HOLATI VA RAYONLASHTIRISH MASALALARI

Authors

  • Sadoqatxon O‘ktamova Qo‘qon universiteti

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20671723

Keywords:

Shohimardonsoy daryo havzasi, geoekologik holat, geoekologik rayonlashtirish, landshaft, geotizim, antropogen ta’sir, tuproq degradatsiyasi, sho‘rlanish, landshaft ekologiyasi, tabiiy resurslar, ekologik baholash, barqaror rivojlanish, Farg‘ona vodiysi.

Abstract

Ushbu maqolada Shohimardonsoy daryo havzasi landshaftlarining geoekologik holati, ularga ta’sir etuvchi tabiiy va antropogen omillar hamda geoekologik rayonlashtirish masalalari tahlil qilingan. Tadqiqot jarayonida daryo havzasi hududining relyefi, iqlimi, tuproq qoplami, gidrologik sharoiti va landshaft tuzilishining geoekologik xususiyatlari o‘rganilgan. Geoekologik rayonlashtirishning genetik bir xillik, hududiy yaxlitlik, komplekslik va antropogen tamoyillari asosida Shohimardonsoy daryo havzasi uchta geoekologik kichik rayonga ajratilgan. Har bir rayonning tabiiy-geografik sharoiti, ekologik holati va antropogen o‘zgarishlari baholangan. Tadqiqot natijalari hududda sug‘orma dehqonchilikning rivojlanishi, yer resurslaridan intensiv foydalanish, sanoat korxonalari va boshqa antropogen omillar ta’sirida geoekologik vaziyatning murakkablashib borayotganligini ko‘rsatdi. Olingan natijalar daryo havzasi landshaftlaridan oqilona foydalanish, ekologik muvozanatni saqlash hamda hududning barqaror rivojlanishini ta’minlashga qaratilgan ilmiy-amaliy tavsiyalar ishlab chiqishda muhim ahamiyat kasb etadi.

References

1. Abulqosimov A., Ravshanov A.X. Geoekologik vaziyatlarni inson salomatligiga ta’sirini o‘rganishda tibbiy landshaftshunoslikning roli// O‘zbekiston Geografiya jamiyati VII-s’zdi materiallari. Toshkent, 2006. -B 25.

2. Abdullaev I., Rakhmatullaev S. Transformation of water management in Central Asia: from State-centric to participatory governance // Environmental Earth Sciences. 2013. Vol. 70. P. 2745–2758.

3. Sabirova N., Groll M., Abbasov S. Use of remote sensing Landsat-EVI in the assessment of landscape degradation (On the example of the Aydar-Arnasay lake systems) //E3S Web of Conferences. – EDP Sciences, 2023. – Т. 386. – С. 05014.

4. Bakhronova S. et al. Assessment of Ecological Damage using GIS and Remote Sensing: A comprehensive literature review //E3S Web of Conferences. – EDP Sciences, 2024. – Т. 563. – С. 03009.

5. Uzbekov U. et al. Climate risk assessment in Uzbekistan: Surface air temperature anomaly for 2080-2099 //E3S web of conferences. – EDP Sciences, 2024. – Т. 563. – С. 03008.

6. Karimov Y., Yarashev Q. Research methods for changes in soil salinity, seepage water level, and seepage water mineralization in the Syrdarya region //Farg'ona davlat universiteti. – 2023. – №. 4. – С. 92-92.

7. Makhmudova U., Karimov Y. Estimation of Evapotranspiration (ETc) from Agricultural Land in the Lower Delta of the Amudarya River //International Scientific Conference Fundamental and Applied Scientific Research in the Development of Agriculture in the Far East. – Cham : Springer Nature Switzerland, 2023. – С. 647-653.

8. Abbasov S. B. Landscapes of Kyzylkum and their geoecological aspects. DSc. Aftoreferat //Tashkent.–2007.–52 p. – 2007.

Published

2026-06-13

How to Cite

O‘ktamova , S. (2026). SHOHIMARDONSOY DARYO HAVZA LANDSHAFTLARINING GEOEKOLOGIK HOLATI VA RAYONLASHTIRISH MASALALARI. Central Asian Journal of Integrative Innovation, 1(3). https://doi.org/10.5281/zenodo.20671723

Zenodo archive

Zenodo DOI

Zenodo record